BẠCH ĐÀN XANH
Tên khác: Bạch đàn tròn.
Tên khoa học: Eucalyptus globulus
Labill.; thuộc họ Sim (Myrtaceae).
Mô
tả: Cây gỗ lớn vỏ nhẵn, màu nhợt, nhánh vuông. Lá ở chồi non mọc đối, không
cuống, gốc hình tim, màu mốc, xếp ngang. Lá ở nhánh già mọc so le, dài 15-30cm,
có cuống phiến dài và hẹp, hình lưỡi liềm, xếp đứng theo thân và có hai mặt
giống nhau. Hoa ở nách lá, có cuống ngắn, dài 4 cạnh, mốc mốc, hình tháp vuông,
nhị dài 1,5cm. Quả hình bông vụ, thuộc loại quả nang to 2,5cm, mang dài hoa tồn
tại và chứa 2 loại hạt: loại đen sinh sản, loại nâu không sinh sản.
Bộ
phận dùng: Lá và tinh dầu (Folium
et Oleum Eucalypti).
Phân
bố sinh thái: Cây nguồn gốc châu Úc được nhập trồng làm cây bóng mát, lấy
lá.
Thu hái: quanh năm. Người ta cũng dùng
cất tinh dầu.
Thành
phần hoá học: Lá Bạch đàn xanh chứa tinh dầu, chất vô cơ, tanin, chất nhựa,
chất đắng, acid phenol (acid galic, acid cafeic), hợp chất flavonoid là
heterosid của querceton, eucalyptin, heterosid phenolic. Hàm lượng tinh dầu là
1-3%; thành phần chính của tinh dầu là cineol, (hay eucalyptol) 70-80%, còn có α-pinen,
piperiton, phellandren, butyraldehyd, capronaldehyd.
Tính
vị, tác dụng: Lá Bạch đàn xanh có tác dụng hạ nhiệt, bổ và làm se do có
tanin, cầm máu yếu, diệt ký sinh trùng. Tinh dầu được hấp thụ qua da, ống tiêu
hoá và mô tế bào dưới da, dễ bài tiết, làm long đờm, diệt vi khuẩn, diệt ký
sinh, sát trùng... chủ yếu là thuốc nhựa thơm. Dùng ở trong nó có tác dụng sát
trùng, chủ yếu sát trùng đường hô hấp và đường niệu, làm chất thơm, trừ thấp,
trị giun và kích thích. Dùng ngoài, có tính chất diệt vi khuẩn, diệt ký sinh,
làm liền sẹo, đề phòng bệnh nhiễm trùng và bệnh về phổi và trừ muỗi.
Công
dụng:
- Dùng trong chữa 1. Bệnh đường
hô hấp, viêm phế quản cấp và mạn, cảm cúm, ho lao phổi, hen suyễn, ho; 2. Bệnh
đường tiết niệu, bệnh trực khuẩn coli, đái tháo; 3. Một số chứng bệnh và sốt
như sốt rét, rốt ricketsia, sởi; 4. Thấp khớp, đau dây thần kinh; 5. Ký sinh
trùng đường ruột; 6. Ðau nửa đầu, suy nhược.
-
Dùng ngoài, đắp lên vết thương, bỏng, trị đau phổi, cúm, viêm xoang, bệnh chấy
rận và trừ muỗi.
Cách
dùng: Ðể dùng trong, có thể dùng các dạng sau:
-
Hãm uống 3-4 lá trong 1 ly nước, đun sôi vài phút và hãm 10 phút. Ngày 3-5 ly.
-
Bột, lá làm thành viên 0,5g dùng 6-10 viên ngày.
-
Cồn thuốc 1/5 ngày 1-10 giọt. Có thể dùng tinh dầu, dung dịch cồn...
Ðể dùng ngoài, có
thể hãm xông, xoa hay băng bó.
Post a Comment