LANH
Tên khác:
Lin.
Tên khoa học:
Linum usitatissimum Linnaeus; thuộc họ
Lanh (Linaceae).
Tên đồng nghĩa:
Linum humile Miller.
Đặc điểm thực vật (Mô tả):
Cây thảo sống hằng năm, cao 40-70cm, nhẵn, chỉ phân nhánh ở phần
trên. Lá mọc so le, hình ngọn giáo, dài 1-3cm. rộng 0,3cm, có ba gân. Hoa thường
mọc riêng lẻ, mẫu 5; cánh hoa dài gấp ba lần lá đài, màu xanh lam. Quả nang có
vách nhẵn, chia 10 ô chứa mỗi ô một hạt, hình trái xoan, dài, dẹp nhọn, bóng,
màu nâu. Cây ra hoa tháng 5-6 quả tháng 6-9.
Bộ phận dùng:
Hạt (Semen Lini), thường gọi là Á ma tử.
Phân bố sinh thái:
Cây nhập nội trồng ở vùng núi phía Bắc để lấy sợi từ vỏ và lấy hạt chế
dầu.
Thành phần hoá học:
Hạt không có tinh bột nhưng có khoảng 10% một chất nhầy acid. Thực
ra, chất nhầy này có thể chia thành hai phân đoạn, một trung tính, gồm có một
xylan được thay thế bởi galactose và arabinose, một acid không đồng đều, 20-25%
protein, 30-40% một chất dầu không bão hoà và những vết linamaroside
(heteroside cyanogenetic) cũng có trong hạt.
Tính vị, tác dụng:
Có vị ngọt, tính bình, có tác dụng nhuận táo, khư phong, lợi tiểu.
Công dụng, cách dùng:
Thường dùng làm thuốc chữa ngoài da ngứa ngáy, phong hủi, đau đầu,
tiểu tiện không thông. Ở Phi châu, người ta dùng hạt lanh trị ho, hen suyễn,
viêm dạ dày, táo bón, sởi, chốc lở, áp xe. Có thể sắc nước uống hoặc nhai hạt
và nuốt nước. Dùng ngoài lấy hạt giã đắp hoặc nấu nước rửa.
