KÉ ĐAY VÀNG
Tên khác:
Gai đầu hình thoi, Ké hoa vàng.
Tên khoa học:
Triumfetta bartramia L.; thuộc họ Đay
(Tiliaceae).
Tên đồng nghĩa:
Triumfetta rhomboidea
Jacq.
Đặc điểm thực vật (Mô tả):
Cây bụi cao đến 1,5m; nhánh có một hàng lông dọc. Lá hình trái
xoan, chóp nhọn, có khi có 3 thuỳ nông, mép có răng; 3-5 gân gốc. Cụm hoa xim
co ở nách lá, có lông. Hoa có 3 lá đài, 5 cánh hoa màu gạch tôm và 10 nhị. Quả
rộng 12mm, gai không lông, đầu có móc. Cây ra hoa hầu như quanh năm.
Bộ phận dùng:
Toàn cây (Herba Triumfettae Bartramiae).
Phân bố sinh thái:
Loài liên nhiệt đới, mọc hoang ở vùng rừng tươi, trên đất hoang, dọc
đường đi.
Thu hái, chế biến:
Thu hái rễ quanh năm, thái nhỏ, sau khi rửa sạch, dùng tươi hay phơi khô.
Tính vị, tác dụng:
Rễ có vị đắng, tính mát; có tác dụng lợi tiểu và tiêu sạn sỏi, thanh
nhiệt và trừ được cảm lạnh. Lá, hoa và quả có chất nhầy, làm dịu và se.
Công dụng, cách dùng, liều dùng:
Rễ thường dùng trị 1. Sỏi niệu; 2. Cảm lạnh và sốt,
dùng 30-60g, dạng thuốc sắc. Ở Ấn độ, người ta dùng rễ hãm nóng uống giúp cho
phụ nữ đến lúc sinh nở đẻ dễ dàng. Lá, hoa và quả ở Ấn độ dùng trị bệnh lậu. Vỏ
và lá tươi dùng trị ỉa chảy và lỵ.
Bài thuốc:
1. Cảm lạnh và
sốt: Rễ Ké đay vàng và Đơn buốt, mỗi vị 30g, Có bờm ngựa và Ngũ gia bì chân
chim mỗi vị 15g, sắc uống.
2. Sỏi niệu đạo:
Rễ Ké đay vàng 30-60g sắc nước uống. Có thể phối hợp với Liên tiền thảo và Kim
tiền thảo, mỗi vị 30g.
Post a Comment