GÕ ĐỎ
Tên khác: Gõ cà
te.
Tên khoa học: Afzelia xylocarpa (Kurz) Craib; thuộc họ
Ðậu (Fabaceae).
Tên đồng nghĩa: Pahudia cochinchinensis Pierre
Mô tả: Cây gỗ cao tới 20-30m, vỏ nhẵn, ánh bạc; gỗ nâu
vàng. Lá do 3-5 cặp lá chét hình trái xoan, nhọn, không cân ở gốc nhẵn, màu mốc
ở dưới, dài 5-6cm, rộng 4-5 cm. Hoa xam xám thành cụm hoa dài 10-12cm, có lớp
lông mềm xám, vượt qua lá. Quả đậu dày, tù, gần như không cuống, dài 15cm, rộng
6-9cm, dày 2-3cm, hoá gỗ cứng. Hạt 7-8, dạng trứng, dày 25-30mm, dày 18-24mm,
có áo hạt màu da cam hình bốn góc tạo thành đấu cạn, dài khoảng 1,5cm. Cây ra hoa
tháng 1-3, quả tháng 10-11.
Bộ phận dùng: Vỏ,
hạt (Cortex
et Semen Afzeliae Xylocapae).
Phân bố sinh thái:
Loài giới hạn ở bán đảo Ðông Dương Mianma, Thái Lan, Campuchia, Lào, Nam Việt
Nam. Ở nước ta, Gõ đỏ thường gặp trong các rừng hỗn giao rụng lá và rừng khô
thường xanh, ở độ cao thấp, dưới 900m từ Khánh Hoà đến Ðồng Nai, Tây Ninh.
Tính vị, tác dụng:
Hạt giải được các loại độc.
Công dụng, cách dùng: Gỗ tốt loại 1 dùng làm đồ mỹ nghệ, đồ
gỗ trang trí và dùng trong xây dựng. Hạt non ăn được. Ở Campuchia, vỏ được dùng
trong thú ý giúp ăn ngon và bổ đối với động vật nuôi, như ngựa. Ở Trung Quốc,
người ta dùng hạt sắc nước xoa ngậm chữa đau răng.


Post a Comment