BA GẠC CUBA
Tên khác: Ba gạc bốn lá.
Tên khoa hoc: Rauvolfia tetraphylla
L.; thuộc họ Trúc đào (Apocynaceae).
Mô
tả: Cây nhỏ cao 40-80cm, có thể đến 2m, phân cành nhiều. Lá mọc vòng 4, hai
lá nhỏ và hai lá to; lá to có phiến dài 5-8cm, rộng 2-3cm, lá nhỏ dài 2,5-5cm,
rộng 1,5-2cm. Hoa màu trắng lục hoặc trắng ngà, mọc ở nách lá hoặc ở ngọn cành,
tràng hoa hình ống ngắn, phình ra ở hai đầu. Quả đại xếp từng đôi khi chín màu
đỏ sau chuyển dần sang tím đen.
Bộ
phận dùng: Rễ (Radix Rauvolfiae Tetraphyllae).
Phân
bố sinh thái: Gốc ở Trung Mỹ, được trồng ở nhiều nước: Ấn Độ, Trung Quốc,
Malaixia... Việt Nam ta nhập giống trồng từ Liên Xô (trước đây) và Cuba được
trồng ở nhiều nơi thuộc vùng trung du và vùng đồng bằng Bắc bộ.
Thu
hái: Sau 12-14 tháng, cây có thể cho dược liệu.
Thành
phần hoá học: Alkaloid toàn phần thay đổi tuỳ giống trồng từ 1,23-2,78% (ở
rễ), 0,43-0,83% (ở thân) và 1,35-2,24% (ở lá). Rễ chứa 0,05% reserpin và có hàm
lượng rescinnamin, deserpidin cao.
Tính
vị, tác dụng: Vỏ rễ có vị đắng tính hàn. Dạng cao chiết thô từ vỏ rễ R. tetraphylla di thực vào Việt Nam có
tác dụng hạ huyết áp rõ rệt và kéo dài, ngoài ra còn có tác dụng an thần, thu
nhỏ đồng tử.
Công dụng: Viên
cao Ba gạc Raucaxin bào chế từ bột rễ R.
tetraphylla chứa 2 mg alkaloid toàn phần dùng điều trị bệnh tăng huyết áp
đặc biệt đối với thể vừa và nhẹ. Thuốc có tác dụng êm dịu, xuất hiện từ sau một
tuần lễ, thuốc dung nạp tốt, không gây buồn nôn, mệt mỏi. Bệnh nhân sau khi
dùng thuốc, ngoài huyết áp hạ, cảm thấy đỡ nhức đầu, chóng mặt và dễ ngủ hơn
trước. Loài này cũng được sử dụng nhiều ở Ấn Độ, ở Malaixia rễ được dùng chữa
vết rắn cắn và dùng làm thuốc chữa sốt rét, ngã nước.
Post a Comment