Cà độc dược
Folium Daturae metelis
Mô tả cây
Cây
thảo, cao 1 - 2m, thân gần như nhẵn, cành non và các bộ phận non có nhiều lông
tơ ngắn. Lá có cuống dài, phiến lá đơn, to, không đối xứng. Hoa to, mọc riêng ở
kẽ lá, tràng hoa màu trắng, xếp nếp trong nụ, chỉ nhị gắn liền bởi nửa dưới vào
tràng. Quả nang hình cầu đặt trên gốc của đài tồn tại, mặt ngoài có nhiều gai
mềm.
Đặc điểm vi phẫu
Vi phẫu lá
Phần gân giữa: Gân lá trên và dưới lồi. Biểu bì cấu tạo bởi
những tế bào nhỏ, xếp thành một lớp đều đặn, mang nhiều lông che chở và lông
tiết. Mô dày nằm sát biểu bì trên và dưới. Mô mềm cấu tạo bởi những tế bào
thành mỏng, tròn hoặc đa giác không đều nhau, rải rác có các tế bào chứa đầy
các tinh thể calci oxalat dạng cát. Bó libe - gỗ gồm có cung libe trên và
dưới bao quanh cung gỗ. Cung gỗ gồm các mạch gỗ xếp thành hàng trong mô gỗ,
không hoá gỗ.
Phần phiến lá: Biểu bì có cấu tạo tương tự biểu bì phần gân lá,
có nhiều lông che chở và lông tiết. Mô giậu gồm một hàng tế bào xếp đứng đều
đặn ở sát dưới lớp biểu bì. Mô khuyết được cấu tạo bởi những tế bào kéo dài
theo chiều ngang để hở những khuyết nhỏ, trong mô khuyết sát mô giậu có một
hàng tinh thể calci oxalat hình cầu gai.
Hình 2.4.2a: Vi phẫu lá Cà độc dược
1.
Biểu bì; 2. Mô mềm giậu; 3. Mô khuyết; 4. Mô mềm; 5. Gỗ cấp II; 6. Libe cấp II; 7. Mô
dày; 8. Tinh thể canxi oxalat hình cầu gai; 9. Lông tiết chân đơn bào
đầu đa bào; 10. Lông che chở đa bào có chấm như sạn
Ảnh chụp vi phẫu lá cà độc dược
1. Biểu bì; 2. Mô mềm giậu; 3. Mô mềm; 4. Gỗ cấp II; 5. Libe cấp II; 6. Mô dày; 7. Tinh thể canxi oxalat hình cầu gai; 8. Lông tiết chân đơn bào đầu đa bào; 9. Lông che chở đa bào có chấm như sạn
Lông tiết và lông che chở của lá Cà độc dược
Lông tiết lá Cà độc dược
1. Biểu bì; 2. Mô mềm giậu; 3. Mô mềm; 4. Gỗ cấp II; 5. Libe cấp II; 6. Mô dày; 7. Tinh thể canxi oxalat hình cầu gai; 8. Lông tiết chân đơn bào đầu đa bào; 9. Lông che chở đa bào có chấm như sạn
Đặc
điểm bột dược liệu
Bột
màu lục xám, mùi hắc, vị đắng. Quan sát dưới kính hiển vi thấy:
Lông
tiết chân 1 - 2 tế bào, đầu gồm 2 - 4 tế bào (2). Lông che chở đa bào cấu
tạo bởi 3 - 4 tế bào thành mỏng xếp thành dãy (1), bề mặt sần sùi, có các
đoạn lông gẫy. Các mảnh mô mềm có tế bào chứa tinh thể calci oxalat hình cầu
gai (6), dạng cát, tinh thể calci oxalat hình cầu gai đứng riêng lẻ (5).
Nhiều mảnh biểu bì mang lỗ khí (3), mang lông tiết hoặc lông che chở. Mảnh mạch
xoắn (7). (Hình 2.4.2).
Hình 2.4.2b: Một số đặc điểm bột Cà độc dược
1.
Lông che chở đa bào có chấm như sạn; 2. Lông tiết chân đơn bào đầu đa
bào; 3. Mảnh biểu bì có lỗ khí; 4. Mảnh phiến lá (nhìn nghiêng); 5. Tinh
thể canxi oxalat hình cầu gai; 6. Mảnh phiến là có tinh thể canxi
oxalat và mạch xoắn. 7. Mảnh mạch xoắn
Một số hình ảnh bột cà độc dược
1. Tinh bột, 2. Lông tiết, 3. Lông che chở đa bào, 4. Mảnh biểu bì mang lỗ khí, 5. Mô mềm, 6. Mảnh mạch, 7. Mảnh mang mầu, 8 Tinh thể canxi oxalat, 9. Mảnh biểu bì gân lá
Post a Comment